Nói lắp/ cà lăm (stuttering / stammering) không chỉ ảnh hưởng khả năng diễn đạt trôi chảy mà còn tác động đến nhiều khía cạnh tâm lý-xã hội. Các nghiên cứu cho thấy dù có hồi phục tự nhiên, một khoảng thời gian nói lắp không được can thiệp cũng gây ra những bất lợi trong quá trình phát triển của trẻ. Nói lắp ảnh hưởng khác nhau ở mỗi người và mỗi độ tuổi khác nhau. Các phương pháp can thiệp được lựa chọn tùy theo tuổi, tình trạng và nhu cầu của cá nhân.
Năm 2025, Trung tâm nghiên cứu nói lắp Úc ( Australian Stuttering Research Centre – ASRC) đã cập nhật các tài liệu bài giảng, báo cáo, tài liệu tham khảo cho điều trị nói lắp ở trẻ em, thanh thiếu niên và người trưởng thành. Thông tin chi tiết xin xem tại:
- 12 bài giảng về nói lắp (cập nhật tháng 10/2025):
Stuttering and its clinical management – 12 lectures (October 2025) (PDF, 5.2MB)
- Chương trình Camperdown
Chương trình Camperdown là một phương pháp điều trị dành cho người lớn và thanh thiếu niên bị nói lắp. Mục tiêu của chương trình Camperdown là giúp người bệnh học cách kiểm soát chứng nói lắp.
Lưu ý: Hướng dẫn điều trị chương trình Camperdown chỉ dành cho các chuyên gia trị liệu ngôn ngữ sử dụng. Điều cần thiết là người thực hiện phải là một chuyên gia lâm sàng có trình độ chuyên môn và được đào tạo, giám sát quá trình điều trị.
- Chương trình Lidcombe
Chương trình Lidcombe là một phương pháp điều trị dành cho trẻ nhỏ nói lắp. Mục tiêu của chương trình Lidcombe là giúp trẻ nhỏ nói lắp đạt được tình trạng không còn nói lắp hoặc gần như không còn nói lắp.
Lưu ý: Hướng dẫn điều trị chương trình Lidcombe này dành cho các chuyên gia trị liệu ngôn ngữ sử dụng. Điều cần thiết là một chuyên gia trị liệu ngôn ngữ có trình độ chuyên môn phải hướng dẫn và giám sát phụ huynh trong suốt quá trình điều trị bằng chương trình Lidcombe.
- Chương trình iGlebe
iGlebe là chương trình tiếp cận điều trị giảm lo lâu xã hội liên quan nói lắp. Hiện đã có sẵn MIỄN PHÍ cho bất kỳ ai, ở bất cứ đâu trên thế giới (sử dụng tiếng Anh). iGlebe là phương pháp điều trị trực tuyến cho chứng lo âu xã hội , hoàn toàn tự động và cá nhân hóa dành cho người lớn bị nói lắp. Các thử nghiệm lâm sàng tại 23 quốc gia đã chứng minh hiệu quả và hiện nay, người dùng ở hơn 50 quốc gia đã tiếp cận được phương pháp này. Thử nghiệm mới nhất cho thấy iGlebe mang lại những lợi ích tương tự như liệu pháp nhận thức hành vi (CBT) thông thường tại phòng khám với nhà tâm lý học lâm sàng. iGlebe là liệu pháp CBT hiệu quả mà không tốn phí cho người dùng!
- Các chương trình khác: Oakville Program, Westmead xin xem tại trang RESOURCES
- Tập hợp các nghiên cứu: Most recent publications about stuttering
Về nơi điều trị tại Việt Nam, xin tham khảo thông tin tại các Khoa phục hồi chức năng có trị liệu viên ngôn ngữ trị liệu hoặc xem mục Tìm chuyên gia trị liệu tại trang web của TFA ( Trinh Foundation Australia)
Nguồn: Ngày thế giới hiểu về nói lắp 22/10